Yazı İçeriği
Gün içinde maruz kaldığımız sesler, ışıklar, kalabalıklar ve koşturmaca karşısında hepimiz zaman zaman yorulur ve sakin bir köşe ararız. Yetişkinler olarak sinir sistemimizi nasıl sakinleştireceğimizi biliriz (bir kahve içmek, loş bir odada dinlenmek vb.). İşte merkezi sinir sisteminin dış dünyadan gelen uyaranlar karşısında dengede kalabilme, kendini sakinleştirebilme veya uyarabilme yeteneğine duyusal regülasyon denir. Otizmli çocuklarda bu mekanizma hasarlı olduğu için kendi kendilerine sakinleşemezler; regüle olabilmek için dışarıdan profesyonel ve bilinçli bir desteğe (ko-regülasyona) ihtiyaç duyarlar.
Regülasyon Bozukluğu (Disregülasyon) Belirtileri
Bir çocuğun duyusal olarak taştığını ve disregüle olduğunu gösteren net sinyaller vardır. Çocuğun durup dururken kulaklarını kapatması, gözlerini kaçırması, kendi etrafında hızla dönmeye başlaması, çığlık atması, saldırganlaşması veya tamamen dünyadan bağını koparıp bir köşeye çekilmesi sinir sisteminin "SOS" verme şeklidir. Bu anlarda çocuğa "Sakin ol" diye bağırmak hiçbir işe yarayan bir çözüm değildir. Çünkü çocuk o sırada biyolojik olarak bir taşma yaşamaktadır. Ebeveynin yapması gereken, çocuğun sinir sistemine doğru duyusal girdileri vererek onu dipten yukarı çekmektir.
Evde Uygulayabileceğiniz Altın Değerinde İpuçları
Çocuğunuzun ev ortamında daha hızlı regüle olabilmesi ve sakinleşebilmesi için şu pratik ve bilimsel yöntemleri uygulayabilirsiniz:
Sakin Köşe Oluşturun: Evin bir köşesinde floresan ışıklardan uzak, içinde çocuğun sevdiği yumuşak yastıkların, pelüş oyuncakların olduğu korunaklı bir çadır veya mola alanı yaratın.
Derin Basınç (Propriyoseptif Girdi) Uygulayın: Çocuğunuz taştığında ona sıkıca sarılmak (ayı kucaklaması), omuzlarına ve kollarına yavaşça baskı uygulamak ya da ağırlıklı bir battaniye örtmek sinir sistemini jet hızıyla sakinleştirir.
Ağır Motor Görevler Verin: Sandalyeleri taşıtmak, ağır bir oyuncak sepetini itmesini sağlamak, duvara karşı şınav çektirmek beyni regüle eden harika derin duyu aktiviteleridir.